Kinh doanh thực phẩm sạch, những điều cần biết về thị trường thực phẩm sạch Việt Nam

Nắm bắt tâm lý hoang mang của người tiêu dùng sau những thông tin thực phẩm có hóa chất, nhiều tiểu thương đã áp dụng ngay kiểu kinh doanh đồ sạch để hút khách.

  Thịt lợn sạch hút khách

  'Săn' thủy hải sản sạch

Những ngày này các cửa hàng, quầy thực phẩm sạch xuất hiện khá nhiều trên các con đường, khu chợ TP HCM và ngay cả trên công đồng mạng. Mới đây trên đường Nguyễn Đình Chiểu (quận 3) xuất hiện một cửa hàng thực phẩm 3 sạch. Theo nhân viên ở đây, 3 sạch là trồng sạch, làm sạch và bán sạch. Toàn bộ thịt gà, heo được nuôi tại trang trại ở huyện Củ Chi, còn rau củ lấy từ trang trại của những nông dân có chứng nhận đạt tiêu chuẩn VietGAP. Do vậy, thịt, cá và rau ở đây thường đắt hơn so với ngoài chợ 10.000-30.000 đồng.

“Giá ở đây cao hơn ở chợ hay siêu thị không dưới 20% nhưng quan trọng là rau củ quả được trồng an toàn, không dùng hóa chất độc hại và được cấp giấy chứng nhận rõ ràng”, nhân viên ở đây cho biết.

Ngày càng nhiều nơi kinh doanh thực phẩm sạch. Ảnh: Hồng Châu.

Mới mở được vài tháng, cửa hàng khá đông khách mua, 50-100 lượt khách mỗi ngày, chưa kể 20-30 đơn đặt hàng giao tại nhà. Rất nhiều khách mua lần đầu quay trở lại lần thứ hai, có người đặt hàng với số lượng cả triệu đồng để dùng cả tuần.

Không mở cửa hàng như trên mà chỉ nhận đặt hàng và giao tại nhà nhưng chị Vân (quận 1) và chị Thủy (quận Bình Thạnh) cũng ngày càng nâng cao thu nhập từ việc bán thịt heo và thủy hải sản sạch.

Xuất phát từ nhu cầu của bản thân, nhưng sau một thời gian chia sẻ thông tin được nhiều người quan tâm về thực phẩm sạch nên các chị đã nảy ra ý tưởng kinh doanh. Hầu hết thực phẩm mà chị Vân và Thủy cung cấp là lấy từ quê và chỉ bán một ngày trong tuần. Chị Vân cho biết, thông thường, cô em của chị sẽ thu mua heo trong bản, sau đó tìm lò kiểm dịch để kiểm tra chất lượng trước khi mổ. Một tuần chị chỉ đưa hàng vào sáng Chủ nhật. Do đó, chiều thứ Bảy, lợn sẽ được giết mổ và lên đường vào Nam ngay trong buổi tối, đến 5h sáng hôm sau đã tới TP HCM. Sau khi phân chia, đóng gói đầy đủ, chị thuê người đi giao liền trong buổi sáng.

Còn chị Thủy, sau khi thống kê số lượng đơn đặt hàng chị liền gửi thông tin xuống cho người em ở Cà Mau. Thông thường cứ chiều thứ Sáu là em chị ra ghe gom hàng rồi gửi liền cho chị trong buổi tối. Đến 4h sáng ngày thứ Bảy là hàng đã lên tới nơi. Sau đó chị thuê người làm sạch và đóng gói từ sáng sớm. Đóng gói xong chị đi giao hàng cho mọi người trong buổi sáng. Chính nhờ những yếu tố trên mà cho tới nay lượng khách hàng của họ ngày càng tăng mạnh, mới đầu chỉ trên 100 khách nhưng nay đã có khoảng 200-400 khách hàng.

Không chỉ thịt, thủy hải sản sạch hút hàng mà đậu sạch cũng ngày càng được nhiều người hưởng ứng. Quán đậu, trong con hẻm nhỏ đường D2 (quận Bình Thạnh) sát chợ Văn Thánh cũ, lúc nào cũng đông nghẹt khách. Anh Hưng chủ quán đậu phụ cho biết, để chế biến ra những miếng đậu ngon sạch, không chứa thạch cao anh phải chọn loại đậu ngon, ngâm kỹ trong nước lạnh, đãi sạch vỏ, rửa lại nhiều lần bằng nước sạch và nấu đúng quy trình không thêm bất cứ loại hóa chất nào. Làm đến đâu bán đến đấy nên đậu của anh lúc nào cũng nóng hổi và thơm ngon.

Anh đưa ra cách nhận biết, “đậu sạch” là đậu mềm, ăn ngậy. Đối với loại đậu trắng mới ra lò thường có màu ánh vàng nhưng để nguội sẽ chuyển sang màu trắng. Đối với đậu phụ chiên, miếng đậu phải phồng, còn nếu không phồng mà cứng là đậu có hóa chất và đã bị chiên đi chiên lại nhiều lần.“Vì nguyên tắc đặt yếu tố sạch lên hàng đầu nên một ngày tôi bán được khoảng 1.000 miếng đậu, 100 lít sữa đậu nành. Nhiều khi phục vụ khách không kịp tôi buộc phải thuê thêm người làm”, anh Hưng cho biết.

Đã bán thực phẩm sạch cách đây 2 năm nhưng vài tháng gần đây quán này mới treo biển "Thực phẩm sạch". Ảnh: Hồng Châu

Ngoài các cửa hàng, chợ kinh doanh theo xu thế này, nay tại các quán ăn cũng để biển "thực phẩm sạch".

“Hai năm trước tôi đã bán thực phẩm sạch lấy tận gốc từ Hội An nhưng không treo biển là "thực phẩm sạch". Mấy tháng nay, thấy rộ lên thông tin về thực phẩm hóa chất gây hoang mang cho người tiêu dùng nên để phân biệt tôi buộc phải treo biển cho hợp thời”, anh Hùng chủ quán nhậu trên đường Bà Huyện Thanh Quan (quận 3) nói.

Anh Hùng còn công nhận, từ khi treo biển "thực phẩm sạch" số lượng khách tới đông hơn hẳn. Trước đây thay vì chỉ 30 khách tới ăn nhưng nay lên 50-60 khách. Thời gian tới, khách ăn ngon và thấy yên tâm có thể lượng khách sẽ tăng cao, anh Hùng tin tưởng.

Đánh giá về các hình thức kinh doanh trên, lãnh đạo cơ quan quản lý thị trường cho hay mô hình này cũng có đơn vị làm ăn tốt cần được phát huy. Tuy nhiên cũng có những trường hợp ngoại lệ, lợi dụng đăng biển quảng cáo hút khách. Do đó, để không mất tiền oan người tiêu dùng cần tinh mắt lựa chọn thực phẩm của những đơn vị có đăng kiểm, đầy đủ giấy chứng nhận thực phẩm đạt chất lượng, thông tin nguồn gốc xuất xứ rõ ràng. "Còn riêng những đơn vị chọn chiêu đăng biển "thực phẩm sạch" để quảng bá, chỉ một lần tiếp xúc người tiêu dùng dễ dàng nhận ra và tẩy chay ngay lập tức", lãnh đạo trên cho biết.

Ông này cho biết thêm, thời gian tới, Chi cục quản lý thị trường thành phố sẽ đề xuất các ban ngành liên quan cùng phối hợp để đi kiểm tra những đơn vị kinh doanh kiểu này xem chất lượng có thực sự như họ quảng cáo.

Thịt lợn sạch hút khách, cháy hàng thời gian giáp tết

Những con lợn nuôi ở miền quê với nguồn thức ăn từ thiên nhiên (rau, chuối, củ quả, cám lúa...) được nhiều bà nội trợ chọn lựa cho thực đơn gia đình, dù mất thời gian chờ hàng chuyển từ nông thôn lên thành thị mà giá cả lại đắt.

  'Săn' thủy hải sản sạch

Từ năm ngoái, sau thông tin có hóa chất “Super tạo nạc” trong chăn nuôi, chị Vân, ở quận 1 (TP HCM) rất hạn chế mua thịt lợn về ăn. Lúc cần, chị phải nhờ cô em ở Gia Lai gửi thịt từ dưới quê lên dùng dần. Nguồn thức ăn cho lợn hoàn toàn từ thiên nhiên như rau lang, rau muống, cám lúa... chứ không có chất tạo nạc hay kích tăng trọng nên khi ăn miếng thịt cảm nhận vị ngon ngọt khác hẳn với hàng bán ở TP HCM.

Chia sẻ các anh chị em trên cơ quan, nhiều người nhờ chị mua hộ và hầu như ai dùng cũng thấy vừa miệng, hợp khẩu vị và an tâm về chất lượng. Từ đó, chị bàn với chồng lấy nguồn hàng ở quê về bán lại cho những ai có nhu cầu. Những ngày đầu, đồng nghiệp, bạn bè của chị tiêu thụ có vài kg nhưng hiện nay có tuần mọi người đặt hàng tới 70 kg. Sau khi trừ hết chi phí, một lần bán hàng như vậy chị kiếm được 700.000 đến một triệu đồng. Tính ra, cả tháng, chị có thêm 3-4 triệu đồng nhờ mua đi bán lại thịt lợn vùng quê.

Do nhu cầu nhiều nên chị gom hàng của những hàng xóm lân cận ở dưới quê. Lợn nuôi 6 tháng mới xuất chuồng, ăn rau củ quả... nên thịt săn chắc, vị ngọt. Mỗi con cung cấp khoảng 6-8 kg thịt đùi, 5-7 kg thịt vai, 4-5 kg ba rọi, 2-3 kg sườn.

Thịt lợn "sạch" không chất tăng trọng, thịt dẻo và thơm. Ảnh: Hồng Châu

Loại thịt này hút hàng là nhờ đặc tính "sạch", không dùng các chất kích thích và chúng sống trong môi trường tự nhiên. Cô em của chị sẽ thu mua trong bản, sau đó tìm lò kiểm dịch để kiểm tra chất lượng trước khi mổ. Một tuần chị chỉ đưa hàng vào sáng Chủ nhật. Do đó, chiều thứ Bảy, lợn sẽ được giết mổ và lên đường vào Nam ngay trong buổi tối, đến 5h sáng hôm sau đã tới TP HCM. Sau khi phân chia, đóng gói đầy đủ, chị thuê người đi giao liền trong buổi sáng.

“Đùi, ba rọi, sườn chia ra từng túi riêng, cột chặt rồi cho vào thùng xốp, cứ một lớp thịt một lớp đá. Do cột chặt không cho nước đá thấm vào thịt nên về đến TP HCM thịt vẫn tươi rói và ngon”, chị Vân nói.

Vì mất chi phí vận chuyển và bảo quản nên giá thịt lợn "sạch" đắt hơn so với siêu thị và ngoài chợ. Ba rọi 120.000 đồng một kg, bắp đùi 130.000 đồng, sườn non 140.000 đồng mỗi kg. Giao hàng ở gần khu vực quận 1 không bị tính phí, nhưng các nơi xa hơn, khách phải chi 15.000-20.000 đồng cho người giao hàng. Ngoài thịt lợn "sạch", chị Vân còn cung cấp thêm cá, gà đồi và rau mà người đồng bào trồng xen kẽ ở các rẫy cà phê và hàng rào quanh nhà mang vào Sài Gòn tiêu thụ.

Còn chị Hoa, quê gốc ở Quảng Nam nhưng đã vào TP HCM học tập và lập nghiệp được 8 năm. Nhận thấy nhu cầu thực phẩm sạch của các bà nội trợ, nhất là thịt lợn vì hầu như nhà nào cũng dùng, chị nảy ra ý định mang nguồn hàng từ quê lên bán. Mới đầu chỉ có vài người đặt hàng, nhưng khi ăn thấy ngon nên ngày càng nhiều khách đặt hàng hơn, dần dần chị thành "đầu mối" buôn thịt lợn.

Thịt lợn "sạch" mà chị cung cấp được thu gom ở Quảng Nam, nuôi chủ yếu theo hình thức nông nghiệp, ăn cơm thừa, rau xanh ở vườn, không sử dụng chất tăng trọng, được kiểm dịch đầy đủ bởi chi cục thú y ở tỉnh. Theo chị Hoa, khách hàng chủ yếu là người có thu nhập cao. Họ thường đặt với số lượng nhiều, dùng cho cả tuần.

Vì đường vận chuyển dài nên sau khi trừ tất cả chi phí, một lần cung cấp chị lời 500.000-700.000 đồng. Mỗi tháng chị chuyển hàng 4 lần, chủ yếu là vào ngày cuối tuần.

Chị kể, vì gửi hàng theo xe khách nên mỗi lần xe gặp sự cố, hư hỏng hay tai nạn về tới TP HCM muộn, hàng đó coi như bỏ vì thịt không còn tươi ngon và coi như chuyến vận chuyển đó lỗ vốn. Chị Hoa cũng cung ứng cả gà ta và cá biển đánh bắt gần bờ.

Còn chị Thanh, ở quận Tân Bình đến với công việc bán thịt lợn "sạch" nhờ đi du lịch. Chị kể, khi tới Đăk Lăk, chị vào tham quan ở một số nơi có người đồng bào ở, thấy họ bán thịt ngon và tươi nên mua mang về thành phố đồng thời xin số điện thoại người bán để đặt hàng.

“Vì thịt dẻo không chất tăng trọng nên rất ngon. Thấy thế, tôi kể với một số bạn bè trong cơ quan, ai cũng nhờ đặt hàng hộ nên dần dần tôi trở thành đầu mối cung cấp thịt sạch cho chị em trong cơ quan luôn”, chị Thanh nói. Tuy nhiên, vì bận rộn với công việc chính, chị không nhận đơn hàng nhiều mà chỉ nhận giúp cho một số người quen, nên cũng chẳng lời lãi bao nhiêu.

Thủy hải sản với thị trường thực phẩm sạch

Hải sản tấm ướp hóa chất, thực phẩm Trung Quốc tràn lan tại chợ khiến nhiều người tiêu dùng phải tìm đến tận nơi cung cấp sạch hoặc nhờ gia đình chuyển sản phẩn từ ngoài khơi vào TP HCM.

  Cá, ếch Trung Quốc bán đầy chợ Hà Nội

  TP HCM thí điểm chuỗi bán thực phẩm sạch

Chị Thoa ở quận 3 chia sẻ, dạo trước cứ mỗi lần ra chợ là chị không biết nên chọn lựa thực phẩm như thế nào. Tiểu thương nói cá đồng nhưng thực chất toàn đồ nuôi, nếu là cá biển thì ướp urê, hàn the. Đi siêu thị, nguồn gốc có đảm bảo hơn nhưng đa số là hàng đông lạnh để từ ngày này qua ngày khác, có khi cả tháng trời.

Nhưng từ khi chị tìm được mối chuyên lấy hải sản tươi sống ở Vũng Tàu vận chuyển lên TP HCM, giao tận tay, khiến chị không phải lo lắng về thực phẩm sạch cho bữa ăn hằng ngày nữa.

“Có tuần tôi đặt một con cá thu tầm 2,5 kg, một kg cá dứa, 2 con cua thịt. Tuần khác lại lấy 2 con cua thịt, nửa kg hàu, 4 con cá bạc má, một kg mực trứng. Thông thường hàng về đến nơi là chủ cửa hàng giao liền nên thủy hải sản lúc nào cũng tươi và ngọt”, chị Thoa chia sẻ.

Theo chị Thoa, giá thủy hải sản nơi chị mua nhích hơn giá bán ở các chợ 5.000-10.000 đồng. Cụ thể như cá thu 180.000 đồng một kg, mực nang (mực gai) 150.000 đồng một kg, cá bớp 180.000 đồng một kg.

Còn chị An, bạn chị Thoa cũng cho hay, cả gia đình cũng chỉ quen ăn cá tươi đặt sẵn ở đầu mối nên chỉ cần hôm nào biển biến động, cửa hàng đó không vận chuyển được cá lên sớm, lúc đó chị đành phải mua cá ngoài chợ thay thế là cả nhà phát hiện ra ngay.

“Bởi lẽ, cá tươi không tẩm ướt hóa chất khi nấu lên có mùi thơm đặc trưng, thịt cá dai và ngọt đậm đà. Còn cá bán ngoài chợ do tấm ướp urê hoặc hàn the nên thịt bở và mất đi mùi vị đặc trưng của cá”, chị Thoa giải thích.

Có phần khác đôi chút chị Thoa, chị Tám nhà ở quận Bình Thạnh, có lần đi du lịch ở Vũng Tàu thấy hải sản tươi ngon liền ngỏ ý đặt hàng luôn chủ vựa hải sản. Cứ nửa tháng chị gọi điện đặt một lần khoảng 10 kg cá, mực, tôm các loại. 

Chị chia sẻ, hàng đặt tận gốc, mặc dù mình phải trả thêm cước phí vận chuyển nhưng đôi khi giá vẫn rẻ hơn so với giá ngoài chợ 2.000 đồng một kg, không những thế hàng lại ngon và đảm bảo chất lượng”.

“Mỗi lần nhận được những con cá mắt trong, mực còn nguyên đầu béo mũm, tươi rói là cả gia đình lại có bữa ăn ngon và tràn trề hạnh phúc”, chị Tám nói.

Còn anh Thắng, nhà ở quận Thủ Đức lại có thuận lợi hơn nhiều so với nhiều người là quê vợ anh ở Nha Trang, thế nên  tháng nào cũng nhờ mẹ vợ gửi cho thùng cá.

Thông thường mẹ vợ anh thường mua cá ngay từ ngoài khơi trở về, sau đó mang về rửa sạch sẽ và ướp lạnh gửi vào TP HCM cho gia đình anh.

“Một lần mẹ vợ gửi tới 20kg, tùy theo mùa mà có các loại cá khác nhau. Vì cá rất tươi, lấy ở biển lên là ướp đá liền. Do vậy, gia đình tôi bỏ ngăn đá cả tháng trời ăn vẫn ngon”, anh Thắng cho biết.

Cũng xuất phát từ chính nhu cầu của bản thân chị Nguyễn Thị Thủy, ở phường 13, quận Bình Thạnh, người chuyên cung cấp thủy hải sản sạch lấy từ Cà Mau chia sẻ, khi mới bắt đầu mang thai em bé chị rất lo lắng không biết nên ăn loại thực phẩm nào. Chị định không ăn hải sản vì sợ ướp ure nhưng nếu không ăn em bé sẽ thiếu chất. Thấy được tâm trạng lo lắng của chị, em chồng chị làm nghề đi biển nên tuần nào cũng đóng thùng cá gởi lên cho chị. Khi con chị đến độ tuổi ăn dặm, để có thêm nhiều kinh nghiệp từ các bà mẹ chị gia nhập hội ăn dặm. Nhờ đó chị biết được tâm tư của các bà mẹ là ai cũng muốn cung cấp cho con mình thực phẩm ngon sạch. Thế nên, chị đã chia sẻ thực phẩm sạch của mình có được cho mọi người ăn thử, dần dần ai cũng muốn ăn và họ bắt đầu đặt hàng chị. Mới đầu chị chỉ có 10 khách hàng nhưng tới nay đã có 200 khách hàng thân thiết.

"Ban đầu tôi chỉ bán cho mọi người trong hội ăn dặm thôi, ai ngờ họ ăn thấy ngon liền rủ bạn bè cùng mua nên khách đặt hàng ngày càng đông. Một tuần tôi có 40-50 đơn hàng, một đơn hàng là 1 triệu, một tuần bán khoảng 40 triệu. Còn về giá cả, mắc hơn chợ 10.000-20.000 đồng vì chi phí vận chuyển cao", chị Thủy chia sẻ.

Chia sẻ cách bảo quản cá tươi ngon, chị Thủy cho biết chị luôn đặt chất lượng lên hàng đầu một tuần chị chỉ cung cấp cho mọi người duy nhất một lần là vào sáng thứ 7. Mọi người có thể đặt hàng cá của chị từ thứ 2 đến thứ 5. Sau khi thống kê số lượng đơn đặt hàng chị liền gửi thông tin xuống cho em chị dưới Cà Mau. Thông thường cứ chiều thứ 6 là em chị ở dưới Cà Mau ra ghe gom hàng rồi gửi liền cho chị trong buổi tối. Đến 4h sáng ngày thứ bảy là hàng đã lên tới nơi. Sau đó chị thuê người làm sạch và đóng gói từ sáng sớm. Đóng gói xong chị đi giao hàng luôn cho mọi người trong buổi sáng. Chị dự định, sắp tới nếu khách hàng ngày càng đông chị sẽ mở cửa hàng để cung cấp thực phẩm sạch cho mọi người và vẫn giữ tiêu chỉ chỉ cung cấp trong một ngày.